ผลิตภัณฑ์ตีมีดตรอซัน
ควาามเป็นมาของบุคคลคลังปัญญา
นายอับดุลรอซะ สามะแซ…. จบการศึกษาระดับประถมศึกษาปีที่ ๔ จากโรงเรียนชุมชนบ้านพงสตา ตำบลยะรัง อำเภอยะรัง จังหวัดปัตตานี แต่งงานกับนางแวแยนะ สามะแซ มีบุตรจำนวน ๘ คน เป็นผู้ชาย ๖ คน ผู้หญิง ๒ คน โดย นายอับดุลรอซะ สามะแซ ได้เริ่มเรียนรู้วิชาตีเหล็กด้วยการเป็นลูกจ้างฝึกตีเหล็กซึ่งสืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น โดยนายนายอับดุลรอซะ สามะแซ ถือเป็นผู้สืบทอดในรุ่นที่ ๓ ใช้เวลาในการฝึกฝนประมาณ ๕-๖ ปี จนกว่าจะชำนาญ จนสามารถใช้ประกอบอาชีพ สร้างรายได้ให้ครอบครัว นอกจากนี้นายอับดุลรอซะ สามะแซ ยังได้ถ่ายทอดความรู้ด้านภูมิปัญญาท้องถิ่นในการตีเหล็กให้แก่ลูกชายสืบทอดต่อไป
จุดเด่นของภูมิปัญญาท้องถิ่น
นายอับดุลรอซะ สามะแซ เป็นผู้ถ่ายทอดความรู้ให้กับผู้ที่สนใจ ทั้งหน่วยงานภาครัฐและเอกชน และสามารถเป็นต้นแบบด้านภูมิปัญญาการตีเหล็ก เพื่อเป็นที่ศึกษาดูงานของผู้ที่สนใจ สามารถนำไปต่อยอดในการประกอบอาชีพ สร้างรายได้ให้แก่คนในชุมชน
วัตถุดิบที่ใช้ประโยชน์ในผลิตภัณฑ์ที่เกิดจากภูมิปัญญา ซึ่งพื้นที่อื่นไม่มี ได้แก่
- เหล็กชนิดต่างๆ เช่น เหล็กแบน เหล็กดำ เหล็กแหน็บ เหล็กข้ออ้อย เหล็กกลม
- ถ่าน
- ค้อน
- ที่ตั้งสำหรับตีเหล็ก
- ตัวเชื่อม ลวดเชื่อม
- เตาเผา
- น้ำมันเครื่องใช้แล้ว
- เครื่องตัดเหล็ก
- เครื่องเจียร์
- น้ำ
รายละเอียดของภูมิปัญญาท้องถิ่น
นายอับดุลรอซะ สามะแซ เป็นผู้สืบทอดวิชาการตีเหล็กเป็นรุ่นที่ ๓ ใช้เวลาในการฝึกฝนจนเกิดความชำนาญ ประมาณ ๕-๖ ปี จนสามารถประกอบอาชีพ สร้างรายได้ให้แก่ตนเองและครอบครัวจนถึงปัจจุบัน
โดยขั้นตอนแรกนั้น เริ่มจากการเลือกชนิดของเหล็กที่จะใช้ จากนั้นออกแบบด้วยการวาดแบบที่ต้องการจากชอล์กขาว เช่น มีดพร้า ขวาน เคียว ที่ปอกมะพร้าว มีดกรีดยาง จอบเสียม และตัดตามแบบด้วยเครื่องตัดเหล็กและเชื่อมส่วนต่างๆเข้าด้วยกัน จากนั้นนำไปเผาและตีจนได้ตามแบบที่ต้องการ โดยใช้เวลาในการทำประมาณ ๑ ชั่วโมง ต่อ ๑ ชิ้นงาน และตกแต่งให้สวยงามโดยการเจีย จากนั้นล้างน้ำและชุบด้วยน้ำมันเครื่องใช้แล้วเพื่อเพิ่มความคมและสวยงาม
ภูมิปัญญาท้องถิ่นที่ได้พัฒนาและต่อยอด
แบบเดิมคือ
บ้านตรอซัน หมู่ ๕ ตำบลยะรัง เป็นหมู่บ้านที่มีการตีเหล็กโดยทำเป็นกริช และดาบแก่ผู้ที่สนใจและต้องการ มายาวนานตั้งแต่บรรพบุรุษ เป็นรายได้ของชาวบ้านในพื้นที่
การพัฒนาต่อยอด คือ
มีการอนุรักษ์และสืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น และมีการพัฒนาเป็นแหล่งเรียนรู้ในชุมชน มีการศึกษาดูงานจากหน่วยงานภาครัฐและเอกชน สร้างรายได้จากความต้องการของชุมชน ให้ประชาชนสามารถพึ่งพาตนเองได้ เกิดการสร้างรายได้จากการใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่น ดึงดูดผู้ที่สนใจเข้าสู่ท้องถิ่น ชาวบ้านสามารถขายสินค้าได้ภายในชุมชน เช่น มีดกรีดยาง จอบเสียม ขวาน มีดพร้า
